baner_FBAnt
Stokado
Baner AWS
baner_apka_2

Na terenie byłego więzienia powstanie Izba Muzealna

Fundacja Rozwoju SWWS, działająca przy Szkole Wyższej Wymiaru Sprawiedliwości, zainicjowała powstanie Izby Muzealnej Służby Więziennej. Muzeum ma ukazać historię więziennictwa polskiego na przestrzeni XIX i XX wieku. Ekspozycja powstanie na terenie byłego Zakładu Karnego w Kaliszu, przy ulicy Łódzkiej – który funkcjonował w latach 1846 – 2015, czyli jednego z czterech najstarszych więzień w Polsce, pełniących tę rolę od początku swojego istnienia.

Izba Muzealna Służby Więziennej zainteresowana jest przede wszystkim przedmiotami codziennego użytku, fotografiami, pocztówkami, dokumentami, listami i pamiętnikami, prasą – a także elementami ubioru, umundurowania, uzbrojenia i wyposażenia Służby Więziennej, a ponadto zabytkowymi urządzeniami oraz wyrobami rzemieślniczymi i artystycznymi, świadczącymi o historii polskiej kultury, przemianach społecznych i gospodarczych. Fundacja czeka także na pamiątki związane z osobistymi losami darczyńców oraz ich rodzin, a także świadectwami wyjątkowych czynów funkcjonariuszy Służby Więziennej, którzy działali w czasach okupacji nazistowskiej i systemu komunistycznego: fotografie, pocztówki, dokumenty, listy, świadectwa, pamiętniki, rysunki, grypsy. Szczególne znaczenie mają przedmioty związane z polską drogą do Niepodległości – zarówno tej w 1918 r. jak i w 1989 r.

Przyjęto, że po raz pierwszy kwestia organizacji więziennictwa polskiego została przedstawiona wkrótce po upadku Rzeczpospolitej w Księstwie Warszawskim, a następnie w Królestwie Kongresowym. W 1807 r. Julian Ursyn Niemcewicz po powrocie ze Stanów Zjednoczonych przedstawił projekt organizacji więziennictwa opartego na zasadach systemu celkowego. Następnie w 1819 r. przedstawiony został „Projekt ogólnego i szczegółowego ulepszenia stanu i administracji więzień w Królestwie Polskim” autorstwa Ksawerego Potockiego. Warto również wspomnieć o reformach Fryderyka Skarbka, których trwałą pozostałością było więzienie przy ul. Dzielnej w Warszawie, czy zakład karny w Kaliszu. Uznawane ówcześnie za jedne z najnowocześniejszych w Europie. Następnie przez lata zaborów Polacy byli niemal nieobecni w systemie wymiaru sprawiedliwości. Dopiero w 1918 r. wraz z odzyskaniem niepodległości, narodziła się także pierwsza formacja pełniąca służbę w polskich więzieniach, czyli Straż Więzienna – usankcjonowana Dekretem Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego z 8 lutego 1919 r. Jej bogata tradycja, szkolenie, system penitencjarny oparty na pracy, nauce, opiece duchowej humanitarnym wykonaniu kary, na trwałe wpisały się w historię II Rzeczpospolitej. Funkcjonariusze przedwojennej Straży Więziennej za swój patriotyzm i oddaną służbę Ojczyźnie, zapłacili w czasie II wojny światowej najwyższą cenę. W okresie stalinowskich i po 1956 r. Służba Więzienna stała się częścią komunistycznego wymiaru sprawiedliwości. Pierwotnie formacja więzienna podlegała Ministerstwu Sprawiedliwości, następnie Ministerstwu Bezpieczeństwa Publicznego, Ministerstwu Spraw Wewnętrznych, a od 1956 roku do dzisiaj z powrotem Ministerstwu Sprawiedliwości. 

Pamiątki, zebrane w ramach ogólnopolskiej akcji, wejdą w skład tworzącej się kolekcji. Część ofiarowanych przedmiotów trafi również na wystawę stałą do Sali Tradycji Służby Więziennej funkcjonującej na Kampusie Mundurowym Szkoły Wyższej Wymiaru Sprawiedliwości w Kaliszu, a wszystkie inne dary zostaną zabezpieczone z myślą o badaczach przeszłości i przyszłych wystawach czasowych. Na wystawie przybliżone będą także struktury resortu bezpieczeństwa oraz szczegółowe metody działania bezpieki, od władz i urzędów centralnych poprzez oficerów operacyjnych, śledczych, sędziów i prokuratorów, aż po Służbę Więzienną. „Każde wspomnienie jest cenne, każdy eksponat jest ważny. Pamiątki można przekazywać w drodze darowizny lub udostępnić w czasowy depozyt, Muzeum może także wykonać ich kopię lub digitalizację. Inicjatorem powstania Izby Muzealnej Służby Więziennej jest Generał dr Marcin Strzelec – Rektor-Komendant Szkoły Wyższej Wymiaru Sprawiedliwości, a do utworzenia Izby został powołany specjalny zespół, który opracowuje koncepcję oraz plan działania tego miejsca” – tłumaczą przedstawiciele Fundacji Rozwoju SWWS.

Pomieszczenia Izby Muzealnej Służby Więziennej docelowo mają służyć realizacji szeroko rozumianych programów profilaktyczno-edukacyjnych, które są przeprowadzane na podstawie podpisanych porozumień wspólnie z przedstawicielami podmiotów zewnętrznych, instytucji, organizacji i placówek edukacyjnych oraz osób chcących poznać historię naszej służby. Przekazanie lub udostępnianie świadectw przeszłości jest możliwe po wcześniejszym skontaktowaniu się i umówieniu z pracownikami Izby Muzealnej Służby Więziennej w Kaliszu – por. Andrzejem Gałdusińskim pod numerem 500 215 228 lub z koordynatorem Akcji zbierania pamiątek – dr Bartoszem Kułanem pod numerem 692 249 759 lub za pośrednictwem maila: promocja@swws.edu.pl.

Fot.: Narodowe Archiwum Cyfrowe

Podoba‚ Ci się materiał? Udostępnij go i komentuj - Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna! Chcesz by podobnych materiałów powstawało jeszcze więcej?Wesprzyj nas!

Subskrybuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Informacje zwrotne w treści
Zobacz wszystkie komentarze

Najnowsze